Bir dilim beyaz peynir kaç kalori?

Türkiye Beslenme Rehberi beyaz peynirde bir standart porsiyonu 60 gram sayar. Tam yağlı beyaz peynir kaydında bu miktar 185,4 kalori, yarım yağlı kayıtta 121,2 kalori eder.

"Bir dilim" kaç gram sayılıyor?

Rehber peyniri dilimle değil elle tarif eder: "Beyaz peynir — 3 parmak veya 2 kibrit kutusu veya 60 g" (Ek 2.1.1, PDF s. 286). Besin Kütüphanesi'nin iki porsiyon listesi de beyaz peynir için yalnız bu 60 gramlık satırı taşıyor; dilim kalınlığına göre ağırlık veren bir kayıt yok, bu yüzden burada "ince dilim şu kadar gram" biçiminde bir sayı verilmiyor. Tartı varsa hesap gramdan yürür: tam yağlı kayıtta her 10 gram 30,9 kalori.

Ölçünün kapsamı da dar. Besin Kütüphanesi'ndeki on beş peynir kaydının yalnız altısı bir porsiyon ağırlığı taşıyor: dördü 60 gram (tam yağlı, yarım yağlı, Ezine, Edirne), ikisi 40 gram (taze ve eski kaşar). Tulum, otlu, keçi, koyun ve eritme peynirlerinde ölçü satırı yok; onlar için bu sayfada gram verilmiyor.

Tam yağlı ile yarım yağlı arasındaki fark

Aynı 60 gramda tam yağlı kayıt 185,4, yarım yağlı kayıt 121,2 kalori verir; aradaki 64,2 kalorilik fark oran olarak 1,5 katıdır. Farkın tamamına yakını yağ satırından gelir: 14,1 grama karşı 6,1 gram. Protein iki kayıtta neredeyse aynı kalır (9,6 ve 9,3 gram), yani yarım yağlıya geçmek proteinden değil yağdan vazgeçmek demektir.

Yöresel kayıtlar ne gösteriyor?

Aynı 60 gramlık porsiyonda Ezine Peyniri 185,4, Edirne Beyaz Peyniri 183,6 kalori verir; ikisi de tam yağlı kaydın 1,8 kalorilik bandı içinde kalır. Yani yörenin adı rakamı belirgin biçimde değiştirmiyor; değiştiren şey yağ sınıfıdır.

İki veri tabanı ne diyor?

Yarım yağlı beyaz peynirin 100 gramdaki 202 kalorisi TürKomp kaydından gelir. USDA FoodData Central'ın en yakın kaydı feta peyniridir ve 265 kalori verir; aradaki fark %31,2. Nedeni kayıtların kendi adında yazılı: TürKomp kaydı yarım yağlı, USDA kaydı tam yağlı bir peyniri ölçüyor. Yağ sınıfı eşitlenip yağsız kuru madde başına bakıldığında fark %15'e iner. İki sayı da doğrudur; aynı yağ sınıfını ölçmezler.

Bu sayfadaki değerler TürKomp Ulusal Gıda Kompozisyon Veri Tabanı'ndan, porsiyon ölçüsü Türkiye Beslenme Rehberi'nden (Ek 2.1.1, PDF s. 286), karşılaştırma kaydı USDA FoodData Central'dan alınmıştır. Değerler temsilîdir; aynı ürünün farklı bir partisi küçük sapmalar gösterebilir.