Kuru gıdayı nasıl saklamalı?

Türkiye Beslenme Rehberi kuru gıdaları ayrı bir depo sınıfına koyuyor ve koşullarını sayıyla veriyor: kuru depoların sıcaklığı 15-20 derece arasında olmalı ve nemli olmamalı. Gıdalar kapalı kaplarda saklanmalı ve satın alma sırasına göre önce alınan önce kullanılmalı.

Hangi ürünler kuru depoya giriyor?

Rehber listeyi kendisi veriyor: açılmamış konserve yiyecekler, tuz, şeker, tahıl ve tahıl ürünleri (pirinç, bulgur gibi), bazı meyveler (elma, muz, avokado), bazı sebzeler (kuru soğan, patates, sarımsak), uzun ömürlü ambalajda satılan besinler (UHT süt, meyve suyu) ve kuru baklagiller.

Depolama sıcaklığı önerisi bulunmayan gıdalar için de kural var: muhafaza yeri kuru ve iyi havalandırılmış olmalı, güneş ışığının ve ısı kaynaklarının etkisi engellenmeli.

Depo nasıl düzenleniyor?

Rehberin kuru depo maddeleri: haşere, kemirgen ve evcil hayvan bulunmamalı; temizlik araçları, deterjan ve benzeri kimyasal maddeler bu depolarda yer almamalı; yiyecekler herhangi bir yüzeyle teması önlenecek biçimde depolanmalı. Genel depolama şartlarında ambalajlı ya da ambalajsız hiçbir gıdanın zeminle temas etmemesi isteniyor.

Kuruyemişte ayrı bir not var: bu yiyecekler uygun koşullarda saklanmazsa bozulup küfleniyor; evde kabuklu ve kabukları ayrılmış olanlar bir arada tutulmamalı ve nemsiz ortamda saklanmalı.

Satın alırken ne kontrol ediliyor?

Rehber tahıl, kuru baklagil, sert kabuklu yemiş ve yağlı tohumların küflü, böcek yenikli ve kırık taneli olmamasına özen gösterilmesini istiyor. Konservede alt ve üst kapağı şişkin, kutusu hasar görmüş, kapağı gevşemiş ürünler alınmamalı.

Tarih tarafında ayrım da yazılı: kolay bozulan et ve süt ürünlerinde son tüketim tarihi, diğer gıdalarda ise tavsiye edilen tüketim tarihi kontrol edilmeli. Kuru gıdanın büyük bölümü ikinci gruba giriyor.

Kilerdeki miktar kaç porsiyon?

Rehberin çiğ ağırlık karşılıkları bunu hesaplanabilir kılıyor: bir standart porsiyon çiğ pirinç ve makarna 30, çiğ bulgur 25, çiğ kuru baklagil 50 gram.

Bir kilogram pirinç bu ölçüyle 33,3, bir kilogram bulgur 40, bir kilogram kuru baklagil 20 porsiyon ediyor. Rehber yarım kilogramlık makarna paketlerinin yaklaşık 15 porsiyon olduğunu ayrıca yazıyor; 30 gramlık ölçüyle aynı paket 16,7 porsiyon çıkıyor.

Kayıtlar çiğ ağırlıkta ne diyor?

Çiğ ölçüler tabağa gelen sayıyı da veriyor: 25 gram pilavlık bulgur 89,3 kalori, 3 gram protein ve 1,7 gram lif; 50 gram kuru kırmızı mercimek 161 kalori, 12,9 gram protein ve 9,3 gram lif.

Kuru gıdanın pişince ağırlığı değişiyor ama porsiyon sayısı değişmiyor: rehbere göre 50 gram çiğ kuru baklagil 130 gram pişmiş porsiyona karşılık geliyor.

Bu sayfadaki saklama koşulları, satın alma ölçütleri ve porsiyon karşılıkları Türkiye Beslenme Rehberi'nden (TÜBER 2022, Bölüm 2.2.2.4, 6.4.3.1, 6.4.3.2 ve 10.2.4, Ek 2.1.5), bulgur ve mercimek değerleri TürKomp Ulusal Gıda Kompozisyon Veri Tabanı'ndan alınmıştır. Değerler temsilîdir.