Bir dilim salam kaç kalori?
Rehber işlenmiş ete 20-30 gramlık bir bant verir; dana salam kaydında bandın iki ucu 36 ile 54 kalori arasını gösterir.
Türkiye Beslenme Rehberi işlenmiş et ürünlerine tek bir ağırlık değil, 20-30 gramlık bir bant verir (TÜBER 2022, Ek 2.1.11, PDF s. 297). Dana salam kaydıyla bu bandın iki ucu 36 ile 54 kalori arasını gösterir.
Bant nereden geliyor?
Rehberin isteğe bağlı besinler tablosu satırı "İŞLENMİŞ ET ÜRÜNLERİ, 20-30 g" diye yazar (Ek 2.1.11) ve bu satırı bir standart miktara, yani 75 kaloriye eşitler. Tablo bir porsiyon tablosu değildir; verdiği şey servis ölçüsüdür, kalori her zaman besinin kendi kaydından o ağırlığa ölçeklenir. Besin Kütüphanesi'nde salamın dilim ağırlığını veren bir kayıt yok, bu yüzden "bir ince dilim şu kadar gram" biçiminde bir sayı verilmiyor.
Bandın iki ucu
Besin Kütüphanesi'ndeki porsiyon satırı salamda 30 gramı alır; rehberin satırı ürünleri bandın uçlarına ayırmaz (TÜBER 2022, Ek 2.1.11, PDF s. 297). Dana salam kaydı 100 gramda 180 kalori verir; 30 gramlık uç onu 54 kaloriye getirir, 20 gramlık uç ise 36'da bırakır. Bu sayfa iki ucu da veriyor.
Porsiyonun dökümü
Otuz gramlık ölçüde dana salam 3,7 gram yağ, 3,2 gram protein ve 1,4 gram karbonhidrat taşır. Tartılan miktar başka bir sayıysa hesap gramdan yürür: her 10 gram 18 kalori.
Hindi ve piliç salamla farkı
Besin Kütüphanesi'nde salamın üç kaydı var: dana 180, hindi 192, piliç 210 kalori. Aynı 30 gramlık ölçüde bu 54, 57,6 ve 63 kaloridir. Sıra beklenenin tersidir — kanatlı salamlar dana salamın üstünde çıkar. Yağ satırı bunu doğruluyor: 100 gramda 12,28, 13,69 ve 16,03 gram.
Sucukla yan yana
Sucuk 100 gramda 395 kalori verir, yani dana salamın iki katından fazla. Rehber ikisini tek satırda, işlenmiş et ürünleri için 20-30 gram olarak sayar (TÜBER 2022, Ek 2.1.11, PDF s. 297).
Pişmiş et porsiyonundan ayrı
Bu bant, rehberin et grubuna verdiği 80 gramlık pişmiş et porsiyonuyla aynı şey değildir (TÜBER 2022, Ek 2.1.3, PDF s. 288); rehber ayrımı kendisi yapar. Ek 2.1.4'ün (PDF s. 289) dipnotu işlenmiş etleri "isteğe bağlı tercihler sınıfında değerlendirilmeli ve yüksek sodyum içerikleri de düşünülerek tüketimi minimuma indirilmelidir" diye anar (PDF s. 289, basılı s. 265) — bu rehberin kendi cümlesidir. Sodyum için burada sayı verilemiyor: Besin Kütüphanesi'ndeki 486 besin kaydının hiçbirinde sodyum satırı yok, etikette varsa oradan okunur.
Bu sayfadaki değerler TürKomp Ulusal Gıda Kompozisyon Veri Tabanı'ndan, ölçüler Türkiye Beslenme Rehberi'nden ve Besin Kütüphanesi'nin porsiyon satırlarından alınmıştır. Değerler temsilîdir.
Genel bilgi notu. Bu içerik genel beslenme okuryazarlığını desteklemek amacıyla hazırlanmıştır; tıbbi teşhis veya tedavi yerine geçmez, kişisel beslenme tavsiyesi niteliği taşımaz. Kişiye özel plan yalnızca yetkili bir diyetisyen tarafından hazırlanır; gebelik, kronik hastalık, düzenli ilaç kullanımı, çocuk beslenmesi veya klinik bir durum varsa plana başlamadan önce hekim ve diyetisyen kontrolü zorunludur.
Diyetisyen Bul