Mutfak bezi ve havlusu ne zaman değişir?
Türkiye Beslenme Rehberi (TÜBER) gıda kaynaklı hastalıkların ana nedenlerini sayarken bıçak ve kesme tahtasının yanına bir de kurulama bezini koyar.
Tezgâhın üstünde duran bez günde onlarca kez kullanılır: el kurulanır, tezgâh silinir, tencerenin kapağı tutulur, bulaşık kurulanır. Türkiye Beslenme Rehberi gıda kaynaklı hastalıkların ana nedenlerini sayarken bıçak ve kesme tahtasının yanına bir de kurulama bezini koyar; yani bez mutfakta tarafsız bir parça değildir.
Rehber bezi nerede anıyor?
Rehberin gıda kaynaklı hastalıkların ana nedenleri listesinde madde şöyledir: ekipmanların kontamine olması — bıçak, kesme tahtası ve kurulama bezi vb.
Aynı bölümde bakterilerin besinlere bir aracıyla taşındığı yazılıdır ve bu aracılar arasında besinlerin işlenmesinde kullanılan araç gereçler adıyla sayılır.
Bez bu listeye girdiği anda, temizlik aracı olmaktan çıkıp temizlenmesi gereken bir araç hâline gelir.
Bulaşık neyle kurulanır?
Rehberin bulaşık adımları bu soruyu doğrudan cevaplar: durulanan araç gereçler mutlaka kurutulmalı, kurulanırken bez kullanılmamalı, kurutma ızgaralı bulaşık sepetlerine ters şekilde konularak yapılmalıdır.
Yani temiz bir tabağı bezle kurulamak, rehberin istemediği tek adımdır. Sepette ters duran tabak kendiliğinden kurur ve hiçbir yüzeye değmez.
Elin kurulanması için de ayrı bir cümle vardır: eller temiz bir havlu ya da kâğıt havluyla kurulanır. Aynı listede iş kıyafetiyle kurulamama maddesi de bulunur; evdeki karşılığı, eli önlüğe ya da tezgâh bezine silmemektir.
Hangi bez hangi işe?
Rehber bezleri işe göre ayırmaz; ayırdığı şey çiğ besinlerin hazırlanmasında kullanılan bıçak ve kesim tahtalarıdır.
İkinci kaynak ne ekliyor?
Amerikan Gıda ve İlaç Dairesi mutfak yüzeylerini temizlemek için kâğıt havlu kullanmayı değerlendirmeyi, bez havlu kullanılıyorsa bunların sık sık ve sıcak programda yıkanmasını yazar. Rehber bezi bir bulaşma yolu olarak sayar ama değişim ya da yıkama sıklığı için bir sayı vermez; buradaki "sık sık" ve "sıcak program" ikinci kaynağın ifadesidir.
Ne zaman değişir?
Rehber süngere bir sıklık verir: bulaşık süngerleri haftada en az bir kez deterjanlı kaynar suyla yıkanarak ya da çamaşır suyunda bekletilerek dezenfekte edilmelidir.
Bez için ayrı bir gün sayısı verilmez. Verilen ölçüt kullanımdır: çiğ et, tavuk ve balıkla temas eden yüzeyler ve araç gereçler her kullanım sonrasında deterjanlı bol sıcak suyla yıkanır. Çiğ tavuğun suyunu silen bir bez, o kullanımdan sonra kirli bezdir.
Rehber bezin kaç günde bir değişeceğine dair bir sayı vermiyor; bu yüzden burada bir gün sayısı yazılmıyor. Ölçüt gün değil, ne için kullanıldığıdır.
Islak bez neden bekletilmez?
Rehber işyerleri için yazdığı hijyen şartlarında temizlik araçlarının kendisinin de temizlenmesini ister: her temizlik işleminden sonra tüm temizlik araçları da temizlenmelidir.
Islak bir bezi tezgâhın üstünde katlı bırakmak bu adımı atlamaktır. Yıkanan bez asılır ve kuruyacağı bir yere bırakılır.
Kâğıt havlu, tek kullanımlık olduğu için bu sorunu baştan ortadan kaldırır; çiğ etin suyunu silmek gibi işlerde pratik seçenek odur.
Bu sayfadaki ölçütler Türkiye Beslenme Rehberi'nin besin güvenliği bölümünden (gıda kaynaklı hastalıkların ana nedenleri, kişisel hijyen, gıdaları hazırlarken dikkat edilecek noktalar ve bulaşıkların yıkanması) alınmıştır. Kâğıt havlu önerisi ile bez havlunun sıcak programda yıkanması Amerikan Gıda ve İlaç Dairesi'nin güvenli gıda hazırlama sayfasından alınmıştır.
Kişiye özel miktar kararları ve sağlık durumuna bağlı kısıtlar bir diyetisyen ve hekimle konuşulur. Bu içerik genel beslenme okuryazarlığını desteklemek amacıyla hazırlanmıştır; tıbbi teşhis veya tedavi yerine geçmez.
Genel bilgi notu. Bu içerik genel beslenme okuryazarlığını desteklemek amacıyla hazırlanmıştır; tıbbi teşhis veya tedavi yerine geçmez, kişisel beslenme tavsiyesi niteliği taşımaz. Kişiye özel plan yalnızca yetkili bir diyetisyen tarafından hazırlanır; gebelik, kronik hastalık, düzenli ilaç kullanımı, çocuk beslenmesi veya klinik bir durum varsa plana başlamadan önce hekim ve diyetisyen kontrolü zorunludur.
Diyetisyen Bul