Yardımcı olabilir ama tek başına belirlemez. Türkiye Beslenme Rehberi servis kaplarının büyümesini enerji alımını artıran bir etmen olarak tanımlar ve tanımlı kap boyutlarını porsiyon tahminini kolaylaştıran bir araç olarak önerir. Ama porsiyonun kendisi tabağın çapıyla değil, iki yüz kırk mililitrelik kupa ölçüsüyle tanımlanıyor; tabak yalnız aynı miktarın nasıl göründüğünü değiştiriyor.
Tabak küçülünce porsiyon gerçekten azalır mı?
Yardımcı olabilir ama tek başına belirlemez. Rehber servis kaplarının büyümesini bir sorun olarak tanımlar; porsiyonu ise tabağın çapına değil kupa ölçüsüne bağlar.
Kaynaklar
- TÜBER 2022 — Türkiye Beslenme Rehberi Bölüm 10.2.1, s. 228 Türkiye'de tabak çeşitleri ve büyüklükleri: farklı firmaların satışta olan ürünleri marketlerden incelendiğinde çap ölçülerinin çukur yemek tabaklarında 18-23 cm, düz küçük tabaklarda 20-22 cm arasında değiştiği belirlenmiştir; düz yemek tabakları grubuna 'supla' ismiyle genişliği 35 cm'e ulaşan çok büyük yeni bir tabak boyutunun eklendiği saptanmıştır. Serviste supla tabak kullanımından kaçınılmalıdır. Yiyecek-içecek servis porsiyonlarının büyük olması enerji alımını artırarak toplumda obezite sorununun artmasını desteklemektedir; Sağlık Bakanlığı ve uluslararası otoriteler şişmanlıktan korunmak için halka 'porsiyonlarınızı küçültün' mesajı vermektedir; TÜBER'de orijinal boyutlarında tanımlanmış kase, tabak, bardak büyüklükleri her evde yer alan alternatifleri ile karşılaştırılarak porsiyon tahminlerini kolaylaştırabilir. Türkiye'de bardak ve kase büyüklükleri: çay bardağı 85-165 mL, su bardağı 200-560 mL, meşrubat bardağı 160-490 mL, kase 130-600 mL arasında değişmektedir erişim: 2026-08-22
- TÜBER 2022 — Türkiye Beslenme Rehberi Bölüm 10.2.1, s. 229 1 kupa (cup) = 240 mL; kupa tüm besin gruplarında standart porsiyonu tanımlamak için kullanılan temel ölçü aracıdır. Pilav veya makarnanın 1 standart porsiyonu = ½ kupa; çorbanın 1 standart porsiyonu = ¾ kupa (180 mL); pişmiş sebzelerin 1 standart porsiyonu = 1 kupa; pişmiş kuru baklagillerin 1 standart porsiyonu = ¾ kupa. 1 yumruk = 1 kupa; 1 küçük kase 12-14 cm çapında, 240 mL hacminde = 1 kupa; 1 büyük kase 18-22 cm çapında, 480 mL hacminde = 2 kupa. Tüketicilerin evdeki kase çeşitlerini resimlerle karşılaştırması, ayrıca 1-2 kupa dolusu su ile büyüklüğünü test etmesi ve tanıması önerilir erişim: 2026-08-22
Porsiyon Avuç içi ölçüsü tartıya iyi bir alternatif mi?
El ölçüsü gözle kestirmekten tutarlıdır ama tartı değildir. Rehberin porsiyon tanımlarının çoğu zaten el ve mutfak kabı üzerinden verilir.
Porsiyon Meyve suyu meyvenin yerini tutar mı?
Sıkma işlemi posayı ve çiğnemeyi geride bırakır. Bir portakalın 100 gramındaki 1,89 gram lifin ne kadarının bardağa geçtiği sıkma biçimine bağlıdır.
Porsiyon Bir porsiyon pilav ne kadar?
Yarım kupa, bir silme orta kepçe ya da 4-5 yemek kaşığı — pişmiş ağırlıkla 90 gram. Aynı ölçü makarnada 75 grama iniyor.
Porsiyon Yemek kaşığı ölçüsü neden güvenilmez?
Kaşığın hacmi standart değil ve rehber ana yemek satırlarında onu hep bir aralıkla veriyor: 4-5, 5-6, 8-10 yemek kaşığı. Tek sayı yalnız küçük kalemlerde çıkıyor — bal ve reçelde 1 yemek kaşığı, 15 gram.
Bu sayfadaki içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; tıbbi teşhis veya tedavi yerine geçmez. Kişiye özel beslenme planı yalnızca yetkili bir diyetisyen tarafından hazırlanır. Gebelik, kronik hastalık, düzenli ilaç kullanımı, çocuk beslenmesi veya klinik bir durum varsa plana başlamadan önce hekim ve diyetisyen kontrolü zorunludur.
Bilimsel Kaynaklar →