İçeriğe atla
BESLENME REHBERİ

İleri yaşta daha az yiyip yeterli besin ögesi almak

İleri yaşta enerji ihtiyacı azalabilir ama vitamin ve mineral ihtiyacı azalmaz; bazılarının emilimi de yaşla düşer. Küçük bir tabakta yeterli ögeyi kurmanın çerçevesi.

İleri yaşta tabak küçülebilir, ama içinden çıkması gerekenler küçülmez. healthdirect 60 yaşından sonra hareketin azalabildiğini ve daha az enerjiye ihtiyaç duyulabildiğini, iştahı azalanların ise vitamin, mineral, protein ve lifi daha küçük bir miktar yiyecekte alması gerektiğini yazar.

Türkiye Beslenme Rehberi de yaşlılar için aynı yönü verir: enerji içeriği yüksek besinler yerine protein, vitamin ve minerallerden zengin besinler tercih edilmelidir. Protein ve makro tarafı ayrı bir yazının konusu; burada vitamin ve mineral tarafını anlatıyoruz.

Neden daha zor

healthdirect daha az yendiğinde vitamin ve mineral ihtiyacını karşılamanın zorlaşabildiğini ve ileri yaştakilerin bazı vitamin ve minerallere daha çok ihtiyaç duyabildiğini yazar. Rehber gerekçenin bir kısmını emilime bağlar ve kalsiyum, D vitamini ve B12 için yaşla değişen süreçleri ayrı ayrı anar.

Kalsiyum

Rehbere göre atrofik gastriti olan yaşlılarda kalsiyumun biyoyararlılığı için gereken mide asidi salınımı azalır; yaşlanmaya bağlı D vitamini metabolizmasındaki değişiklik nedeniyle kalsiyumun emilimi de azalır. Rehber bu yüzden yaşlılarda besinlerle alınan kalsiyumun öneminin arttığını yazar ve kalsiyum içeriği yüksek besinlerin tüketilmesini ister.

Rehber sıvı alımında ve kalsiyumu karşılamada sütü iyi bir içecek olarak anar. healthdirect'in kalsiyum kaynakları listesi de benzer: süt, yoğurt ve peynir gibi süt ürünleri, konserve sardalya ve somon gibi kılçığı yenebilen balıklar, badem ve kalsiyumla zenginleştirilmiş süt.

D vitamini

Rehber ileri yaşta deride D vitamini sentezinin ve vitaminin aktif şekle dönüşümünün azaldığını yazar ve gereksinimin karşılanmasında D vitaminiyle zenginleştirilmiş besinlerin, özellikle sütün tercih edilmesini önerir. healthdirect de 70 yaşın üzerindekilerde derinin D vitaminini daha az verimli ürettiğini yazar; dışarı sık çıkamayan biri için takviye kararını doktorla konuşmayı önerir.

B12 ve folat

Rehber yaşlanmanın ve bazı ilaçların B12 ve folik asit emilimini azaltabileceğini, yetersizliğin bir nedeninin de besinlerle alımın az olması olduğunu yazar.

Takviye ve doz

Bu sayfa günlük miktar ya da doz vermiyor. Düzenli ilaç kullanıyorsan ya da bir takviye düşünüyorsan bunu doktorunla ya da diyetisyeninle konuş.

Bu sayfadaki bilgiler Türkiye Beslenme Rehberi'nden (TÜBER 2022, T.C. Sağlık Bakanlığı; PDF s. 183-186) ve healthdirect Australia'nın "Healthy eating over 60" sayfasından alınmıştır.

Bu sayfadaki içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; tıbbi teşhis veya tedavi yerine geçmez. Kişiye özel beslenme planı yalnızca yetkili bir diyetisyen tarafından hazırlanır. Gebelik, kronik hastalık, düzenli ilaç kullanımı, çocuk beslenmesi veya klinik bir durum varsa plana başlamadan önce hekim ve diyetisyen kontrolü zorunludur.

Bilimsel Kaynaklar →